Núm phụ răng là gì? Có ảnh hưởng đến sức khỏe không?

Núm phụ răng là một tình trạng răng miệng khá phổ biến, nhưng thường bị bỏ qua do sự chủ quan hoặc thiếu kiến thức nhận biết. Tuy nhiên, nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời, tình trạng răng có núm phụ có thể dẫn đến gãy vỡ, viêm tủy hoặc sai lệch khớp cắn nghiêm trọng. Hãy cùng Góc kiến thức nha khoa tìm hiểu chi tiết về hiện tượng này và các giải pháp điều trị chuẩn y khoa ngay trong bài viết dưới đây.

Núm phụ răng là gì?

Vị trí xuất hiện thường gặp nhất của núm phụ trên răng:

• Mặt trong của răng cửa hàm trên: Thường được gọi là múi Talon.
• Mặt nhai của răng cối nhỏ hàm dưới: Đây là vị trí rất dễ chịu lực nhai lớn, dẫn đến nguy cơ gãy núm phụ.

Về bản chất cấu tạo, núm phụ răng bao gồm đầy đủ 3 lớp như một chiếc răng bình thường: men răng, ngà răng và tủy răng. Điều đáng lưu ý là phần mô tủy bên trong núm phụ thường nhô cao lên gọi là sừng tủy. Đây là đặc điểm quan trọng nhất phân biệt núm phụ bệnh lý với các gờ rãnh tự nhiên.

Nguyên nhân hình thành núm phụ răng

Mặc dù y khoa vẫn chưa xác định được nguyên nhân chính xác tuyệt đối, nhưng sự hình thành răng có núm phụ thường liên quan mật thiết đến yếu tố di truyền và sự phát triển của mầm răng:

• Yếu tố di truyền: Tỷ lệ xuất hiện núm phụ cao hơn ở những người có cha mẹ hoặc người thân trong gia đình từng gặp tình trạng này.
• Sự bất thường trong giai đoạn phát triển phôi: Trong quá trình hình thành răng, sự tăng sinh quá mức và gấp lại của biểu mô men răng bên trong hoặc các tế bào ngoại bào nhú răng dẫn đến việc hình thành phần lồi dư thừa.
• Tác động môi trường: Các yếu tố như chấn thương vùng hàm mặt, nhiễm trùng hoặc chế độ dinh dưỡng trong giai đoạn mọc răng cũng có thể ảnh hưởng đến hình thái răng.

Các dạng núm phụ răng thường gặp

Tùy thuộc vào vị trí và hình dáng, núm phụ trên răng được chia thành nhiều dạng khác nhau, cụ thể là:

Núm Carabelli

Đây là dạng phổ biến nhất, thường xuất hiện ở mặt trong của răng hàm lớn thứ nhất (răng số 6) hàm trên.

• Đặc điểm: Hình lồi nhỏ, hơi tròn.
• Ảnh hưởng: Ít gây khó chịu và hiếm khi ảnh hưởng đến chức năng nhai, chủ yếu liên quan đến hình thể răng.

Núm hình gai

Thường xuất hiện ở răng cửa hoặc răng cối nhỏ.

• Đặc điểm: Nhọn như đầu gai.
• Ảnh hưởng: Dễ gây cộm, vướng, tổn thương môi, lưỡi và làm lệch khớp cắn nếu núm quá cao.

Núm dạng sóng và rãnh sâu

Bề mặt răng xuất hiện các gợn sóng hoặc rãnh sâu bất thường.

• Ảnh hưởng: Rất khó vệ sinh, là nơi trú ngụ lý tưởng của vi khuẩn, làm tăng nguy cơ sâu răng nghiêm trọng.

Núm dạng cục

Kích thước lớn, nổi rõ rệt làm thay đổi toàn bộ hình dạng thân răng.

• Ảnh hưởng: Gây cản trở khớp cắn trầm trọng, khiến lực nhai phân bố không đều, dẫn đến mòn răng đối diện.

Núm phụ răng ảnh hưởng thế nào đến sức khỏe?

Nhiều người thắc mắc tác hại của núm phụ răng là gì? Dù được coi là lành tính, nhưng cấu tạo chứa tủy răng của núm phụ khiến nó trở thành một “quả bom nổ chậm” nếu không được xử lý:

Nguy cơ chết tủy và áp xe răng

Do núm phụ mặt nhai răng thường nhô cao và mảnh, chúng rất dễ bị gãy vỡ do lực nhai. Khi núm phụ gãy, ống tủy bên trong bị lộ ra môi trường miệng khiến vi khuẩn xâm nhập gây viêm tủy, hoại tử tủy và dẫn đến áp xe quanh chóp răng. Tình trạng này thường diễn ra âm thầm cho đến khi răng đau nhức dữ dội.

Tăng nguy cơ sâu răng và viêm nha chu

Sự hiện diện của núm phụ tạo ra các kẽ hở, rãnh sâu khó làm sạch bằng bàn chải thông thường. Điều này làm mảng bám thức ăn tích tụ lâu ngày dẫn đến sâu răng, viêm nướu và nặng hơn là viêm nha chu gây tiêu xương.

Sai lệch khớp cắn và mòn răng

Núm phụ mặt nhai răng khi tiếp xúc sớm với răng đối diện sẽ gây cản trở quá trình khép hàm:

• Làm mòn men răng đối diện.
• Gây lệch lạc khớp cắn, ảnh hưởng đến khớp thái dương hàm.
• Ở trẻ em, núm phụ lớn có thể cản trở răng vĩnh viễn mọc đúng vị trí.

Ảnh hưởng thẩm mỹ và tổn thương mô mềm

Núm phụ ở răng cửa gây mất thẩm mỹ nụ cười. Ngoài ra, các núm sắc nhọn có thể cọ xát gây loét lưỡi hoặc niêm mạc má.

Phương pháp điều trị núm phụ răng chuẩn y khoa

Việc xử lý răng có núm phụ đòi hỏi bác sĩ phải có kinh nghiệm để bảo tồn tủy răng tối đa. Tùy vào tình trạng thực tế của từng người, bác sĩ sẽ chỉ định áp dụng các phương pháp sau:

Theo dõi và chăm sóc định kỳ

Áp dụng cho trường hợp núm phụ nhỏ, tù, không có sừng tủy nhô cao và không gây cản trở khớp cắn. Bác sĩ sẽ hướng dẫn vệ sinh răng miệng kỹ lưỡng và hẹn lịch tái khám 6 tháng/lần để kiểm soát.

Mài chỉnh núm phụ

Đây là phương pháp phổ biến và hiệu quả để bảo tồn tủy răng:

• Bác sĩ sẽ mài bỏ một lớp rất mỏng ở đỉnh núm phụ theo từng đợt cách nhau vài tháng.
• Kích thích tủy răng bên dưới rút lui dần và hình thành ngà thứ cấp bảo vệ. Quá trình này giúp loại bỏ núm phụ an toàn mà không làm lộ tủy.
• Sau khi mài, răng sẽ được bôi Fluoride hoặc trám bít hố rãnh để ngừa sâu răng.

Trám phòng ngừa

Đối với những núm phụ dài và mảnh, có nguy cơ gãy cao nhưng chưa thể mài bỏ ngay thì bác sĩ sử dụng vật liệu Composite để đắp xung quanh chân núm phụ. Việc này giúp gia cố, làm cho sườn dốc của núm thoai thoải hơn, giảm nguy cơ bị gãy vỡ đột ngột khi ăn nhai.

Điều trị tủy

Điều trị nội nha sẽ được chỉ định khi núm phụ răng đã bị gãy, gây lộ tủy, viêm tủy không hồi phục hoặc tủy đã hoại tử. Sau khi lấy sạch tủy nhiễm trùng, răng sẽ được trám kín hoặc bọc sứ để bảo vệ.

Phẫu thuật cắt bỏ và chỉnh nha

• Cắt bỏ: Dùng cho các núm phụ lớn như múi Talon mặt trong răng cửa vì chúng gây cản trở khớp cắn nghiêm trọng hoặc ảnh hưởng thẩm mỹ.
• Chỉnh nha: Nếu núm phụ đã gây ra sai lệch khớp cắn hoặc khe hở lớn, sau khi xử lý núm phụ, bác sĩ có thể chỉ định niềng răng để sắp xếp lại cung hàm chuẩn xác.

Núm phụ răng tuy nhỏ nhưng có thể gây ra những biến chứng lớn nếu gãy vỡ. Việc phát hiện sớm, đặc biệt là ở trẻ em trong độ tuổi thay răng, là chìa khóa để bảo vệ hàm răng khỏe mạnh. Đừng đợi đến khi răng đau nhức mới đi khám. Nếu bạn nhận thấy bất kỳ dấu hiệu bất thường nào trên bề mặt răng, hãy liên hệ ngay với Nha khoa Shark để chẩn đoán chính xác và đưa ra giải pháp điều trị nhẹ nhàng, hiệu quả nhất.