English 
Có người phải chịu đựng cơn đau nhức kéo dài vì răng khôn mọc lệch, mọc ngầm, nhưng cũng có người qua tuổi 30 mà chưa từng thấy chiếc răng số 8 nào xuất hiện. Vậy tại sao có người không mọc răng khôn? Đây là hiện tượng hoàn toàn tự nhiên hay dấu hiệu cần lưu ý? Kiến thức răng khôn sẽ giải đáp dựa trên dữ liệu khoa học cụ thể ngay trong bài viết dưới đây.
Tỷ lệ người không mọc răng khôn là bao nhiêu?
Không phải ai cũng mọc đủ 4 chiếc răng khôn. Theo Journal of Dental Research (2015), phân tích dữ liệu từ 92 nghiên cứu trên hơn 63.000 người trưởng thành, tỷ lệ không có răng khôn trên toàn cầu là khoảng 22,63%. Nói cách khác, cứ khoảng 5 người thì có 1 người không mọc răng khôn do không có mầm răng bẩm sinh.
Nghiên cứu này cũng chỉ ra rằng nữ giới có xác suất không mọc răng khôn cao hơn nam giới khoảng 14%, và răng khôn hàm trên có tỷ lệ vắng mặt cao hơn hàm dưới. Nếu bạn muốn biết vị trí chính xác của răng khôn trong sơ đồ răng vĩnh viễn, đây là nhóm răng cối lớn thứ ba (răng số 8), nằm ở vị trí cuối cùng mỗi cung hàm.
Đáng chú ý, nhiều công trình nghiên cứu gần đây đăng trên National Journal of Maxillofacial Surgery ghi nhận tỷ lệ này đang tăng dần theo thời gian và thế hệ, cho thấy đây là xu hướng tiến hóa chứ không phải bất thường.
Tại sao có người không mọc răng khôn?
Thực tế, tỷ lệ người không mọc đủ hoặc hoàn toàn không có răng khôn dao động từ 5% đến 37% tùy khu vực địa lý và chủng tộc. Hiện tượng này xuất phát từ ba nhóm nguyên nhân chính sau:
- Yếu tố di truyền: Đây là nguyên nhân phổ biến nhất. Nếu cha mẹ hoặc người thân trực hệ không mọc răng khôn, bạn cũng có khả năng cao gặp tình trạng tương tự. Theo nghiên cứu đăng trên PMC/NCBI, gen liên quan đến sự hình thành răng (đặc biệt nhóm gen PAX9 và MSX1) đóng vai trò quyết định trong việc mầm răng khôn có phát triển hay không.
- Tiến hóa và thay đổi chế độ ăn: Kích thước xương hàm của con người hiện đại đã nhỏ hơn đáng kể so với tổ tiên. Nguyên nhân một phần đến từ sự thay đổi chế độ ăn: thức ăn ngày càng mềm hơn, ít cần lực nhai nghiền lớn, khiến xương hàm không cần phát triển rộng để chứa thêm răng khôn. Theo thời gian, cơ thể dần loại bỏ cấu trúc không còn cần thiết.
- Răng khôn mọc ngầm bị lầm tưởng là không có: Một số người vẫn có răng khôn nhưng răng nằm hoàn toàn trong xương hàm hoặc kẹt dưới nướu, không có phần thân răng nhú lên. Vì không nhìn thấy bằng mắt thường nên dễ lầm tưởng mình thuộc nhóm không mọc. Trường hợp này chỉ phát hiện được khi chụp X-quang hoặc CT ConeBeam. Nếu bạn muốn biết cấu trúc bên dưới phức tạp ra sao, tham khảo thêm thông tin về răng khôn có mấy chân để hình dung rõ hơn.
Không mọc răng khôn có bình thường không?
Câu trả lời phụ thuộc vào nguyên nhân cụ thể. Có hai trường hợp cần phân biệt rõ:
Bẩm sinh không có mầm răng khôn: Hoàn toàn bình thường và thậm chí là một lợi thế. Bạn không phải đối mặt với các vấn đề thường gặp ở răng khôn như mọc lệch, viêm nhiễm hay phải phẫu thuật nhổ bỏ. Nếu vẫn sở hữu đủ 28 răng vĩnh viễn còn lại và ăn nhai bình thường, bạn chỉ cần duy trì vệ sinh răng miệng và khám định kỳ như thông thường. Nhiều người thắc mắc không nhổ răng khôn có bị gì không, trong trường hợp này câu trả lời đơn giản là không có răng khôn nào để nhổ.
Răng khôn mọc ngầm nhưng không nhìn thấy: Đây là trường hợp cần lưu ý hơn. Nếu răng mọc ngầm theo hướng bình thường và không chèn ép cấu trúc xung quanh, bác sĩ có thể chỉ định theo dõi định kỳ mà chưa cần can thiệp. Tuy nhiên, nếu răng mọc ngang, mọc lệch hoặc chèn ép răng bên cạnh, bạn cần được đánh giá kỹ bằng phim X-quang hoặc CT ConeBeam 3D để xác định chính xác tình trạng và có phương án xử lý kịp thời.
Biến chứng tiềm ẩn khi răng khôn mọc ngầm không được phát hiện
Răng khôn mọc ngầm có thể tồn tại nhiều năm mà không gây triệu chứng, nhưng khi bắt đầu gây vấn đề thì biến chứng thường đã tiến triển. Những rủi ro phổ biến gồm:
- Phá hủy răng số 7: Răng khôn mọc lệch đâm vào răng bên cạnh, gây sâu răng hoặc tiêu chân răng số 7 trong im lặng.
- U nang, nang thân răng: Túi mô bao quanh răng khôn mọc ngầm có thể phát triển thành nang, gây tiêu xương hàm và ảnh hưởng đến các răng lân cận.
- Viêm lợi trùm và nhiễm trùng: Vi khuẩn tích tụ quanh vùng răng khôn bất thường dẫn đến sưng đau, hình thành túi mủ, tái phát nhiều lần.
- Chèn ép dây thần kinh: Răng khôn hàm dưới mọc ngầm nằm sát ống thần kinh có thể gây đau lan rộng hoặc tê vùng môi, cằm.
- Xô lệch khớp cắn: Lực đẩy từ răng khôn mọc sai hướng ảnh hưởng đến vị trí các răng khác, thay đổi sự cân bằng của cung hàm theo thời gian.
Khi nào cần đến nha khoa kiểm tra?
Ngay cả khi bạn tin rằng mình không mọc răng khôn, một số dấu hiệu sau đây cho thấy cần thăm khám để loại trừ răng khôn mọc ngầm:
- Đau âm ỉ hoặc nhức kéo dài vùng hàm sau, đặc biệt khi nhai hoặc há miệng rộng.
- Sưng nướu vùng cuối cung hàm tái phát nhiều lần dù đã vệ sinh kỹ.
- Đau lan lên thái dương, tai hoặc cảm giác tê ở vùng cằm, môi dưới.
- Phát hiện sâu răng số 7 ở mặt xa (mặt tiếp giáp với vùng răng khôn) mà không rõ nguyên nhân.
- Chưa từng chụp phim toàn hàm hoặc CT ConeBeam sau tuổi 18.
Nếu gặp bất kỳ dấu hiệu nào ở trên, hãy đến dịch vụ nhổ răng khôn tại nha khoa nhổ răng khôn uy tín để được chụp phim đánh giá chính xác. Bạn cũng có thể tham khảo giá nhổ răng khôn trước để chủ động về chi phí nếu cần can thiệp.
Tại sao có người không mọc răng khôn là hiện tượng hoàn toàn tự nhiên, liên quan chủ yếu đến di truyền và quá trình tiến hóa của con người hiện đại. Với tỷ lệ khoảng 22,63% dân số toàn cầu không có mầm răng số 8, đây không phải điều bất thường. Tuy nhiên, không nhìn thấy răng khôn không đồng nghĩa với không có. Nếu bạn chưa từng chụp phim toàn hàm, hãy liên hệ Nha khoa Shark qua hotline 1800 2069 để được thăm khám và đánh giá chính xác tình trạng răng khôn của mình.
